Kategoria: Mieszkanie socjalne

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z mieszkaniem socjalnym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Czy mogę zmienić miejsce zamieszkania przed otrzymaniem lokalu socjalnego?

Tomasz Krupiński • Opublikowane: 2016-03-22

Posiadam wyrok sądu o eksmisję. Eksmisja została wstrzymana do czasu uzyskania lokalu socjalnego od gminy. Czy w takim przypadku, wyprowadzając się i wymeldowując z mieszkania, z którego mam być eksmitowana do lokalu socjalnego, tracę prawo do przyznanego mi przez sąd lokalu socjalnego lub wypadam z kolejki oczekujących na lokal socjalny?

Tomasz Krupiński

»Wybrane opinie klientów

Dziękuję za szybką i wyczerpującą odpowiedź, która rozwiała wszystkie wątpliwości. Nie musimy już korzystać z rad typu: "zróbcie na wszelki wypadek", które okazały się bezpodstawne i wymagały poniesienia dużych kosztów przez naszą rodzinę.
Halina, 56 lat, księgowa
Bardzo dziękuję za udzieloną mi poradę. Złożyłam dokumenty do PZU i czekam na decyzję. Cieszę się, że można tak szybko elektronicznie otrzymać pomoc w razie potrzeby. Będę korzystała z takiej formy porady. Wprawdzie ZUS nie uzna tego przypadku za nieszczęśliwy wypadek, jednak wydaje mi się ( po przeczytanie Państwa odpowiedzi) jakieś pieniądze z tytułu śmierci męża powinnam otrzymać.
Stefania
Potrzebowałem szybkiej porady prawnej. Nie wierzyłem, że się tak stanie, ale jednak odpowiedź przyszła niezwykle szybko w tym samym dniu, było to w niedzielę. Interpretacja także dotarła błyskawicznie. Niestety z dodatkowymi pytaniami była już zwłoka i nawet się musiałem upominać czy dostanę odpowiedź. Suma summarum problem został wyjaśniony i jak się mogę spodziewać będzie niekorzystny dla mnie. 
Krzysztof, 61 lat
Witam. Dzięki Państwu uzyskałam klarowne i konkretne informacje. Dziękuję.
Małgorzata
Bardzo dziękuje za dokładną i szybką odpowiedz na moje pytanie
Krzysztof

Należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 14 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (w skrócie: ustawa o ochronie praw lokatorów):

„1. W wyroku nakazującym opróżnienie lokalu sąd orzeka o uprawnieniu do otrzymania lokalu socjalnego bądź o braku takiego uprawnienia wobec osób, których nakaz dotyczy. Obowiązek zapewnienia lokalu socjalnego ciąży na gminie właściwej ze względu na miejsce położenia lokalu podlegającego opróżnieniu.

2. Jeżeli w wyroku orzeczono o uprawnieniu, o którym mowa w ust. 1, dwóch lub więcej osób, gmina jest obowiązana zapewnić im co najmniej jeden lokal socjalny.

3. Sąd, badając z urzędu, czy zachodzą przesłanki do otrzymania lokalu socjalnego, orzeka o uprawnieniu osób, o których mowa w ust. 1, biorąc pod uwagę dotychczasowy sposób korzystania przez nie z lokalu oraz ich szczególną sytuację materialną i rodzinną.

4. Sąd nie może orzec o braku uprawnienia do otrzymania lokalu socjalnego wobec:

1) kobiety w ciąży,

2) małoletniego, niepełnosprawnego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414, z późn. zm.) lub ubezwłasnowolnionego oraz sprawującego nad taką osobą opiekę i wspólnie z nią zamieszkałą,

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

3) obłożnie chorych,

4) emerytów i rencistów spełniających kryteria do otrzymania świadczenia z pomocy społecznej,

5) osoby posiadającej status bezrobotnego,

6) osoby spełniającej przesłanki określone przez radę gminy w drodze uchwały

– chyba że osoby te mogą zamieszkać w innym lokalu niż dotychczas używany.

5. Sąd może orzec o braku uprawnienia do otrzymania lokalu socjalnego, w szczególności jeżeli nakazanie opróżnienia następuje z przyczyn, o których mowa w art. 13.

6. Orzekając o uprawnieniu do otrzymania lokalu socjalnego, sąd nakazuje wstrzymanie wykonania opróżnienia lokalu do czasu złożenia przez gminę oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego.

7. Przepisu ust. 4 nie stosuje się do osób, które utraciły tytuł prawny do lokalu niewchodzącego w skład publicznego zasobu mieszkaniowego, z wyjątkiem osób, które były uprawnione do używania lokalu na podstawie stosunku prawnego nawiązanego ze spółdzielnią mieszkaniową albo z towarzystwem budownictwa społecznego”.

Jak wskazał Sąd Najwyższy w uchwałach z dnia 27 czerwca 2001 r., sygn. akt III CZP 28/01 (OSNC 2002, nr 2, poz. 17), oraz sygn. akt III CZP 35/01 (OSNC 2001, nr 12, poz. 173), obowiązek orzeczenia przez sąd o uprawnieniu do otrzymania lokalu socjalnego lub o braku takiego uprawnienia odnosi się tylko do byłego najemcy lokalu podlegającego opróżnieniu i osób z nim stale w tym lokalu zamieszkałych, które utraciły swoje zależne od najemcy prawo do zajmowania lokalu, nie odnosi się natomiast do osób, które nigdy nie miały tytułu prawnego do lokalu. Z uzasadnienia tych uchwał wynika, że osoby stale zamieszkujące z najemcą i wywodzące od niego swój tytuł do zamieszkiwania muszą być traktowane jako mające prawo zależne do zajmowania lokalu, wobec czego także do nich odnosi się obowiązek orzekania o uprawnieniu do lokalu socjalnego.

Możliwość zamieszkania w innym lokalu nie oznacza, że osoba eksmitowana musi dysponować samodzielnym tytułem – własnościowym lub o charakterze lokatorskim - do lokalu mieszkalnego albo jego ekspektatywą, która będzie spełniona najpóźniej w realnej dacie eksmisji; takiego wymagania art. 14 ust. 4 in fine nie statuuje. Wystarczy dysponowanie tytułem pochodnym lub możliwością jego uzyskania, który w świetle poczynionych przed sąd meriti ustaleń pozwoli zamieszkać osobie eksmitowanej.

Jak stwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 14 lutego 2008 r., sygn. akt II CSK 484/07 (LEX nr 496377):  „inny tytuł prawny" o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i zmianie kodeksu cywilnego może mieć oparcie w różnych stosunkach prawnych, w tym również w stosunkach prawnorodzinnych”.

Inną kwestią natomiast jest uzyskanie przez osobę uprawnioną do lokalu socjalnego tytułu prawnego do innego lokalu i możliwości jego używania, o czym stanowi art. 25 ustawy o ochronie praw lokatorów. Zgodnie z tym artykułem „gmina może wypowiedzieć najem lokalu socjalnego bez zachowania terminu wypowiedzenia, jeżeli najemca uzyskał tytuł prawny do innego lokalu i może używać tego lokalu”.

Na jego mocy tytuł prawny do innego lokalu oraz możliwość zamieszkania w nim muszą istnieć w dacie dokonywania wypowiedzenia na podstawie tego przepisu. Artykuł ten bowiem umożliwia gminie rozwiązanie umowy najmu lokalu socjalnego bez zachowania terminu wypowiedzenia z tej właśnie przyczyny.

Obowiązek dostarczenia lokalu socjalnego, póki nie wygaśnie, zawsze ciąży na tej gminie, na której terenie znajduje się lokal podlegający opróżnieniu (art. 14 ust. 1 zd. 2). Obowiązek gminy polega na złożeniu oferty wynajęcia lokalu socjalnego spełniającego wymagania określone w art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy osobie, której służy uprawnienie będące korelatem tego obowiązku; obowiązek gminy dostarczenia lokalu socjalnego uprawnionej osobie gaśnie z upływem terminu związania gminy skutecznie złożoną ofertą zawarcia z uprawnionym umowy najmu lokalu socjalnego (por. wyrok SN z dnia 23 listopada 2012 r., której I CSK 292/12, LEX nr 1274945).

Jeżeli więc Pani opuści lokal i wymelduje się z niego, to zachodzi domniemanie, że posiada Pani inny lokal, w którym może się Pani zatrzymać. Jeżeli dojdzie to do wiadomości gminy, moim zdaniem może Panią zdyskwalifikować jako kandydata do lokalu socjalnego, gdyż wyrok sądu obejmuje konkretny lokal i konkretną osobę, wobec które eksmisja na bruk nie może być zrealizowana.

Automatycznie oczywiście Pani z kolejki ten nie odpada, bowiem nie każde opuszczenie lokalu oznacza, że lokator zrzeka się zamieszkiwania w nim. Jednak wymeldowanie z niego i jego opuszczenie sugeruje, że ma Pani gdzie zamieszkać. Jeżeli taką informację poweźmie gmina, może stwierdzić, że nie spełnia Pani przesłanek do otrzymania lokalu (zmienił się stan faktyczny, w którym sąd przyznał Pani lokal socjalny).

Pewne obostrzenia mogą przewidywać uchwały rady gmin w sprawie zasad wynajmowania lokali socjalnych, dlatego aby sprawdzić, czy istnieje w Pani kwestii rozwiązanie w Pani gminie, proszę o podanie, w jakim mieście znajduje się lokal, który ma Pani obowiązek opuścić.

Przykładowo dla Warszawy warto zaznaczyć, że zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów „umowę najmu lokal socjalnego zawiera się na czas oznaczony”.  Zgodnie z treścią uchwały Nr XLIII/1010/2004 Rady m. st. Warszawy z dnia 2 grudnia 2004 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy „lokale socjalne na terenie m. st. Warszawy wynajmowane są na okres nie dłuższy niż 3 lata” (§ 16 uchwały).

Kryteria zawierania umów ze względu na trudną sytuację materialną i mieszkaniową:

„Zgodnie z treścią § 13 uchwały Nr XLIII/1010/2004 Rady m. st. Warszawy z dnia 2 grudnia 2004 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy - obecnie lokale socjalne z mieszkaniowego zasobu (z zastrzeżeniem art. 14 ust. 1 ustawy) wynajmowane są wyłącznie osobie, które:

  1. nie ma tytułu prawnego do lokalu,
  2. znajduje się w niedostatku”.

Definicja niedostatku określona została w § 1 pkt. 12 uchwały, zgodnie z którym poprzez niedostatek „należy rozumieć średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzającym datę złożenia wniosku o najem lokalu, nie przekraczający 150% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym, a także w gospodarstwie osoby samotnie wychowującej dziecko (od 1 marca 2006 r. kwota ta wynosi 896,19 zł) i 100% tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym (od 1 marca 2006 r. kwota ta wynosi 597,46 zł), obowiązujący w dniu złożenia wniosku”.

„Ponadto dopuszcza się zawarcie umowy najmu lokalu socjalnego z osobą, która nie spełnia kryterium niedostatku, jeżeli utraciła mieszkanie w skutek klęski żywiołowej, katastrofy, pożaru, powodzi, trzęsienia ziemi, huraganu itp., na czas niezbędny do uzyskania innego lokalu” (§ 14).

W uchwale Nr XLIII/1010/2004 Rady m. st. Warszawy z dnia 2 grudnia 2004 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy zawarto § 17, zgodnie z którym „po upływie okresu najmu osobom zajmującym lokal socjalny można:

  1. wynająć na czas nieoznaczony ten sam lokal, jeżeli zachodzą warunki do wykreślenia tego lokalu z ewidencji lokali socjalnych, pod warunkiem, że najemca spełnia kryteria określone w § 4 uchwały,
  2. zaproponować inny lokal do wynajmu na czas nieoznaczony, po złożeniu przez zainteresowanego zobowiązania do wykonania remontu tego lokalu we własnym zakresie i na własny koszt,
  3. w wyjątkowych wypadkach szczególnie trudnej, nadal utrzymującej się sytuacji życiowej najemcy, w tym pozostawania w niedostatku może być zawarta ponownie umowa najmu na ten sam lokal na czas określony, nie dłuższy niż 3 lata”.

Nawet jeżeli gmina będzie miała nakaz wydania Pani lokalu socjalnego, to jednocześnie może go wypowiedzieć przez to, że poweźmie informację, że zajmuje Pani inny lokal (niewskazany w wyroku sądu).

Sugeruję więc pozostać w dotychczasowym lokalu, jeżeli chce Pani nabyć prawa do lokalu socjalnego lub przynajmniej opuścić lokal (wracając do niego od czasu do czasu) bez wymeldowania siebie. Zawsze można powiedzieć, że dalej Pani tam mieszka, a przemieszcza się Pani w celu poszukiwania pracy.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z mieszkaniem socjalnym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
Zadaj pytanie »