Zespół prawników

Specjaliści z różnych dziedzin prawa

Zadaj pytanie prawnikowi

(bezpłatna wycena)

Wycena do 2 godzin

(w większości przypadków do 1 h)

Chcę zapytać prawnika

(bezpłatna wycena)

Zadanie pytania nic Cię nie kosztuje

Poznanie wyceny do niczego nie zobowiązuje

Chcę zapytać prawnika

(bezpłatna wycena)

Rezygnacja z lokalu komunalnego a prawa dorosłego syna

• Data: 2026-04-01 • Autor: Edyta Krala

Jestem głównym najemcą lokalu komunalnego, mieszkam z dorosłym synem. Mamy naprawdę złe warunki mieszkaniowe. Jestem po udarze, posiadam stopień niesprawności, mam trudności z dostaniem się do mieszkania (wysokie schody). Mam 78 lat. Z tego względu chciałbym zrzec się tego mieszkania. Myślę o wynajmie mieszkania lub zamianie, ale jak by wyglądała sytuacja z synem? Czy zostałby w tym lokalu? Ja myślę o samodzielnym mieszkaniu.

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie. Pomagamy w podobnych sprawach.

Rezygnacja z lokalu komunalnego a prawa dorosłego syna

Zasady wynajmu lokali komunalnych

Z przedstawionego przez Pana pytania wnioskować można, że został Panu przyznany lokal komunalny na zasadach określonych w art. 4 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 21 ust. 3 tej ustawy rada gminy ustala zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy. Zasady najmu lokalu komunalnego opisane są w uchwałach rady gminy. Zasady te określają w szczególności warunki postępowania w stosunku do osób, które pozostały w lokalu opuszczonym przez najemcę.

Zatem konieczne jest zapoznanie się ze stosowną uchwałą w sprawie warunków wynajmu lokali komunalnych na terenie Pana zamieszkania, ponieważ tam znajdzie Pan odpowiedź, w jakich sytuacjach może dość do nawiązania nowej umowy najmu (tu: na rzecz syna), bądź poznać jakie są warunki dokonywania zamiany lokalu wchodzącego w skład mieszkaniowego zasobu gminy – gdyby ta druga opcja Pana interesowała.

Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›

Zamiana lokalu

Możliwa jest bowiem zamiana lokalu komunalnego, który Pan obecnie zajmuje, na lokal przystosowany dla osób niepełnosprawnych, z uwzględnieniem rzeczywistych potrzeb wynikających z rodzaju niepełnosprawności. Aby poznać warunki dokonania takiej zamiany znów konieczne jest sięgnięcie do treści uchwał podjętych przez gminę w przedmiocie warunków wynajmu lokali komunalnych oraz zapoznanie się z umową najmu zajmowanego przez Pana lokalu. Wspomnianą uchwałę można odszukać na stronie internetowej urzędu. Te kroki należy podjąć w pierwszej kolejności. Jeśli potrzebowałby Pan pomocy w tym zakresie, proszę o kontakt, chętnie pomogę. Analiza tej uchwały pozwoli na odpowiedź, jakie kroki należy poczynić w celu zmiany głównego najemcy.

Rezygnacja z najmu przez głównego najemcę – konsekwencje

Należy mieć na uwadze, że właścicielem zajmowanego przez Pana mieszkania jest gmina. Pan jest posiadaczem samoistnym tego mieszkania. W świetle art. 336 Kodeksu cywilnego „posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny)”. Jeżeli Pan zrezygnuje z mieszkania komunalnego (pisze Pan o zrzeczeniu się mieszkania), to będzie trzeba je przekazać jego właścicielowi, czyli gminie.

Gmina może być również uprawniona do wypowiedzenia umowy najmu, jeśli uzna, że nie potrzebuje Pan lokalu komunalnego (bo np. nabył Pan nowy lokal) lub udostępnił Pan taki lokal komuś innemu (choćby synowi) bez zgody gminy (zwłaszcza zgody pisemnej).

Poza tym należy pamiętać, że co do zasady nie ma możliwości przepisania tytułu głównego najemcy. Teoretycznie gmina może przenieść prawa najmu z jednej osoby na drugą, ale wyłącznie w sytuacji, gdy nowy najemca (tu: syn) spełnia wymogi do otrzymania mieszkania komunalnego – znów: określone w stosownej uchwale (mogą to być, w szczególności: wysokość zarobków, brak innego lokalu mieszkalnego, dokumenty potwierdzające długoletnie zameldowanie, partycypowanie w opłatach mieszkaniowych). Zatem Pana syn mógłby spróbować wystąpić do wydziału lokalowego gminy z wnioskiem o regulację stanu prawnego lokalu. W uzasadnieniu wykazać należy swoje powiązania z najemcą, dotychczasowe prawa do lokalu (np. zameldowanie, fakt wnoszenie regularnych opłat), warto też wskazać na plany remontowe przedmiotowego lokalu. Wówczas urząd rozpatrzy taki wniosek. Gmina wniosek oczywiście może odrzucić, w szczególności gdyby Pana syn dysponował innym lokalem.

Jeśli natomiast zdecyduje się Pan na zamianę mieszkania na inne (np. przystosowane dla osób niepełnosprawnych), możliwość „pozostawienia” obecnego mieszkania synowi, mając powyższe na uwadze, rodzi uzasadnione wątpliwości.

Podsumowując: procedura zmiany głównego najemcy nie jest prosta. Na zmianę najemcy mieszkania musi wyrazić zgodę gmina, w której zasobie to mieszkanie się znajduje. Stosowna uchwała, o której wspominam wyżej, powinna zawierać zasady postępowania w stosunku do osób, które albo pozostały w lokalu opuszczonym przez najemcę, albo mieszkają wraz z nim i starają się o zmianę osoby głównego najemcy. Wniosek o zawarcie umowy najmu lokalu z zasobów gminy musi spełniać kryteria wskazane w stosownej uchwale. Uchwała z pewnością wskazuje dokumenty, które mają być załączone do wniosku. Zatem w pierwszej kolejności należy sięgnąć po uchwałę. Proszę o podanie miejscowości, w której lokal się znajduje. Spróbuję pomóc w odnalezieniu przedmiotowej uchwały.

Potrzebujesz pomocy prawnika? Kliknij tutaj i opisz swój problem ›

Przykłady

78-letni najemca lokalu komunalnego po udarze chce wyprowadzić się do małej, przystosowanej kawalerki. W dotychczasowym mieszkaniu zostaje jego dorosły syn, który mieszkał tam od urodzenia i współuczestniczył w opłatach. Składa on w gminie wniosek o zawarcie umowy najmu na siebie. Gmina bada, czy spełnia kryteria dochodowe i mieszkaniowe.


Główny najemca oddaje lokal gminie i podpisuje umowę na inne, mniejsze mieszkanie bez barier architektonicznych. Dorosły syn nie może automatycznie przejąć starego lokalu tylko dlatego, że tam mieszkał. Musi złożyć odrębny wniosek o przyznanie lokalu. Gmina może, ale nie musi, wyrazić na to zgody.


Starsza osoba decyduje się na zamianę mieszkania komunalnego na lokal na parterze. Chce, aby dotychczasowe mieszkanie pozostało do dyspozycji syna. Urząd informuje, że nie ma „przepisania” najmu między członkami rodziny. Syn może jedynie starać się o nową umowę, na zasadach określonych w uchwale gminy.

Podsumowanie

Dorosły syn nie przejmuje automatycznie najmu lokalu komunalnego po wyprowadzce głównego najemcy – może jedynie złożyć wniosek do gminy o zawarcie nowej umowy, a decyzja zależy od spełnienia kryteriów i zgody gminy.

Oferta porad prawnych

Oferujemy pomoc prawną w sprawach rezygnacji z najmu lokalu komunalnego, zamiany lokalu oraz ustalenia sytuacji prawnej dorosłych dzieci pozostających w lokalu. Przygotujemy i zweryfikujemy wnioski do gminy oraz ocenimy realne szanse na zawarcie nowej umowy najmu.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93

2. Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego - Dz.U. 2001 nr 71 poz. 733

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.

Zapytaj prawnika - porady prawne online

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Zadaj pytanie »

eporady24.pl

spadek.info

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl

prawo-pracy.pl

rozwodowy.pl