• Data: 2025-12-08 • Autor: Artykuł Partnera

Przepisy pozwalają uregulować sytuację, gdy jedna nieruchomość należy do kilku osób jednocześnie. Bywa tak, że wspólne zarządzanie mieszkaniem, domem albo działką wywołuje spory lub utrudnia podejmowanie decyzji i wtedy można złożyć wniosek o zniesienie współwłasności. Czasami osoby mają swoje centrum życiowe już w innym kraju. Innym razem rodzeństwo lub dalsi spadkobiercy otrzymują spadek i chcą ustalić, kto co ma posiadać albo kto kogo spłaci. Zniesienie współwłasności nieruchomości to prawo cywilne ( www.AdwokatSlabosz.eu ), które dotyczy m.in. regulacji własności i posiadania rzeczy. Podstawą prawną tego typu działań są artykuły 195-221 Kodeksu cywilnego oraz artykuły 617-625 Kodeksu postępowania cywilnego. Przepisy przewidują, że każdy współwłaściciel może domagać się zniesienia współwłasności w dowolnym momencie.
Jedną z form zniesienia współwłasności nieruchomości jest fizyczny podział na części, które staną się odrębną własnością poszczególnych osób. Tę opcję stosuje się najczęściej przy działkach lub domach wielorodzinnych. Inną formą bywa przyznanie całej nieruchomości jednemu współwłaścicielowi przy jednoczesnej spłacie pozostałych uczestników. Wtedy osoba ta nabywa pełne prawo własności, a pozostałe osoby otrzymują określoną sumę odpowiadającą ich udziałom. Trzecia opcja polega na sprzedaży nieruchomości, a następnie podziale uzyskanej kwoty między współwłaścicieli według udziałów.
Jeśli współwłaściciele są zgodni, to mogą zawrzeć umowę notarialną, ustalającą sposób zniesienia współwłasności. W trybie polubownym określa się formę podziału albo zasady spłaty, a jego główną zaletą jest uniknięcie sporów i postępowania sądowego. Jeżeli natomiast nie udaje się osiągnąć porozumienia, każdy z właścicieli może zwrócić się do sądu o zniesienie współwłasności. Sędzia rozstrzyga wtedy, jaka forma podziału będzie odpowiednia, biorąc pod uwagę warunki nieruchomości i prawa wszystkich stron.
Czasami zdarza się tak, że w sprawach o zniesienie współwłasności jeden ze współwłaścicieli składa wniosek o zasiedzenie, twierdząc, że przez lata używał, np. mieszkania i że to on powinien być jedynym właścicielem. Wówczas sąd w pierwszej kolejności bada ten wątek. Przykładowo wnioskodawca musi udowodnić, że zachowywał się jak jedyny właściciel. W sprawie o zasiedzenie nieruchomości powinien on wykazać, że wyłączył pozostałych współwłaścicieli z korzystania, samodzielnie podejmował decyzje i utrzymał taki sposób władania przez wymagany czas, czyli 20-30 lat. Sąd ocenia także, czy inni współwłaściciele mieli realną możliwość korzystania z nieruchomości i czy nie sprzeciwiali się takiemu stanowi. Jeśli te warunki zostaną spełnione, sąd może uznać, że zasiedzenie doprowadziło do wygaśnięcia współwłasności.
Zniesienie współwłasności nieruchomości polega na tym, że dotychczasowi współwłaściciele przestają dzielić jedno prawo, a każdy otrzymuje własną część albo rozliczenie finansowe. Może to nastąpić przez fizyczny podział, przyznanie nieruchomości jednej osobie, która spłaca pozostałych albo sprzedaż i podział środków. W efekcie wspólne prawo przekształca się w samodzielną własność albo ustaje, jeśli strony rozliczą się w inny sposób.
Zapytaj prawnika